Brona talerzowa to maszyna, która przez wielu rolników uważana jest za absolutną podstawę w gospodarstwie, niezależnie od jego wielkości. Niegdyś maszyna używana tylko do płytkiej uprawy pożniwnej, a dziś uznawana za maszynę uniwersalną, wykorzystywaną zarówno do płytkiej uprawy jak i uprawy przedsiewnej. To, czy brona talerzowa sprawdzi się w różnych warunkach polowych zależy od wielu czynników. Najważniejszym czynnikiem są zastosowane w niej talerze, ich zabezpieczenie oraz kąt natarcia. Jakie talerze wybrać do brony talerzowej? Zapraszamy do przeczytania naszego artykułu!
Rodzaje talerzy do talerzówki / brony talerzowej
Brony talerzowe w zależności od konstrukcji wyposażone są w różne rodzaje talerzy. Najpopularniejsze rodzaje talerzy to talerze gładkie oraz uzębione. To, które talerze sprawdzą się w waszej maszynie zależy od wielu czynników, ponieważ każdy rodzaj talerza ma swoją określoną charakterystykę pracy. Talerz, jako część robocza powinien być również dobrze zabezpieczony na maszynie, aby uniknąć jego uszkodzenia podczas pracy. Przyjrzyjmy się rodzajom talerzy oraz zabezpieczeń stosowanych w agregatach talerzowych firmy AGROLAND.
Talerze uzębione Ø 560 mm
Talerze uzębione o średnicy 560 mm o grubości 4 mm to talerze standardowo wykorzystywane w bronach talerzowych firmy AGROLAND TITANUM HEAVY, TITANUM STANDARD oraz BORAZON. Talerze te wykonane są ze stali borowej, dzięki czemu charakteryzują się znakomitą wytrzymałością oraz odpornością na kamienie. Talerze Ø 560 mm posiadają średnio duży ząb w ilości 10 sztuk, dzięki czemu nadają się zarówno do uprawy pożniwnej jak i do uprawy przedsiewnej. Kąt ustawienia talerza oraz jego kształt powoduje, że ziemia podczas pracy agregatu talerzowego wyrzucana jest do boku, eliminując w ten sposób problem zapychania się maszyny oraz umożliwiając pracę na miękkim podłożu, np. po wcześniej wykonanej orce. Optymalna prędkość pracy agregatu talerzowego wyposażonego w talerze Ø 560 mm oscyluje w przedziale od 10 do 12 km/h przy zachowaniu głębokości roboczej około 12 cm. Takie parametry pracy sprawiają, że resztki pożniwne są dokładnie rozdrobnione oraz przykryte ziemią. Talerze Ø 560 mm to talerze uniwersalne, które sprawdzą się na każdym rodzaju podłoża oraz w każdych warunkach.
Talerze uzębione Ø 620 mm
Talerze uzębione Ø 620 mm o grubości 6 mm to talerze do zadań specjalnych wykorzystywane w bronach talerzowych AGROLAND VIBROCUT, TITANUM HEAVY oraz BORAZON. Talerze te, podobnie jak te o średnicy Ø 560 mm wykonane są ze stali borowej, co czyni je bardzo odpornymi na kamienie oraz ścieranie. Talerze uzębione Ø 620 mm posiadają duży ząb w ilości 8 sztuk na talerz. Wykorzystywane są one bronach talerzowych przeznaczonych na ciężkie warunki polowe, takie jak twarde, gliniaste gleby oraz mocno zakamienione pola. Dzięki swojej grubości są znacznie bardziej odporne na uszkodzenia mechaniczne niż talerze Ø 560 mm. Kąt ustawienia talerza oraz jego kształt powoduje, że ziemia podczas pracy maszyny wyrzucana jest do tyłu, dzięki czemu w agregacie talerzowym nie ma potrzeby stosowania ekranów bocznych lub krojów talerzowych, ponieważ maszyna nie zostawia widocznych łączeń między przejazdami. Niewątpliwą zaletą talerzy Ø 620 mm jest to, że wejdą one w ziemię w każdych, nawet bardzo ciężkich warunkach. Problem pojawia się natomiast podczas pracy na miękkim podłożu. Kąt ustawienia talerza, jego kształt oraz charakterystyka pracy powodują, że talerz na miękkim podłożu ma tendencję do „zawijania” gleby przed siebie, co może powodować problemy z zapychaniem. Optymalna prędkość pracy agregatu talerzowego wyposażonego w talerze Ø 620 mm to przedział od 12 do 14 km/h, a głębokość efektywnej pracy zaczyna się już od 8 cm. Efekty pracy brony talerzowej z zastosowanymi talerzami Ø 620 mm różni się nieco od wcześniej wspomnianych talerzy Ø 560 mm, ponieważ maszyna nie będzie miała problemu z wchodzeniem w ziemię, natomiast resztki pożniwne nie będą tak dobrze rozdrobnione jak po mniejszych talerzach.
Talerze CROSSCUTTER Ø 510 mm
Talerze CROSSCUTTER Ø 510 mm to specyficzne talerze używane stricte do ultra płytkiej uprawy wykorzystywane w bronach talerzowych AGROLAND TITANUM HEAVY oraz BORAZON. Materiałem użytym do produkcji tych talerzy również jest stal borowa. Różnicą w wyglądzie tych talerzy jest oczywiście ich kształt. Talerze CROSSCUTTER swoją budową przypominają talerze faliste, natomiast fale na talerzach CROSSCUTTER są znacznie większe oraz zaostrzone. Optymalny zakres prędkości do pracy maszyną wyposażoną w takie talerze to przedział od 14 do 16 km/h. Głębokość pracy tych talerzy jest uzależniona od warunków panujących na polu. Agregat talerzowy powinien być dostatecznie ciężki żeby talerz bez problemu wszedł w ziemię. Optymalna głębokość pracy talerza CROSSCUTTER Ø 510 mm to głębokość do 5 cm w normalnych warunkach. Ze względu na budowę talerza ciężko będzie uzyskać większą głębokość pracy, ponieważ powierzchnia styku talerza z glebą jest większa niż w standardowym talerzu. Talerze CROSSCUTTER Ø 510 znakomicie rozdrabniają resztki pożniwne oraz mieszają glebę na bardzo płytkiej głębokości. W odpowiednich warunkach mogą być używane na każdym rodzaju gleby. Swoje zastosowanie mogą znaleźć również w bronach talerzowych z hydropakiem. Talerze wyrzucają glebę do tyłu, dlatego tutaj również nie ma potrzeby stosowania ekranów bocznych bądź krojów talerzowych.
Jakie zabezpieczenie talerzy wybrać?
Zabezpieczenie słupicy talerza to element maszyny, który amortyzuje talerz pracujący w ziemi i przenosi naprężenia, dzięki czemu nie dochodzi do uszkodzeń elementów konstrukcyjnych maszyny lub właśnie talerza. Standardowe zabezpieczenie talerzy używane w konwencjonalnych agregatach talerzowych takich jak TITANUM STANDARD, TITANUM HEAVY oraz BORAZON to gumowe amortyzatory przypominające walec. Takie rozwiązanie w zupełności wystarcza do zabezpieczenia talerzy o średnicy Ø 560 lub mniejszych oraz talerzy CROSSCUTTER, ponieważ z reguły pracują one przy nieco mniejszych obciążeniach. Talerze o średnicy większej niż Ø 560 mm również mogą być zabezpieczane na amortyzatorach gumowych, natomiast średnica amortyzatora powinna być nieco większa ze względu na większe naprężenia powstające podczas pracy. Najlepszym jednak rozwiązaniem dla talerzy o większej średnicy będzie tak zwane zabezpieczenie na słupicy sprężynowej, np. w bronie talerzowej VIBROCUT. Słupica sprężynowa to specjalna konstrukcja stalowa, która pracuje jak sprężyna odginając się i powracając do swojego kształtu podczas obciążeń, które napotka podczas pracy w ciężkich warunkach glebowych lub na polach z większą ilością kamieni.